Huong Dan Tao Key Pair Ssh

Posted on 2025-07-05 in general • 1259 words • 6 minute read

Tags: ssh

Đây là hướng dẫn chi tiết từng bước để tạo và sử dụng cặp khóa SSH (SSH key pair) cho việc kết nối an toàn giữa máy client (máy tính của bạn) và server, áp dụng cho cả trường hợp chung (như đăng nhập VPS) và trường hợp riêng cho Git (GitHub, GitLab, Bitbucket).

Phần A: Hiểu về SSH Key

SSH Key là một phương thức xác thực an toàn hơn nhiều so với mật khẩu. Nó bao gồm một cặp khóa:

Private Key (Khóa riêng tư):
- File này nằm trên máy client của bạn.
- TUYỆT ĐỐI KHÔNG chia sẻ file này cho bất kỳ ai. Nó giống như chìa khóa nhà của bạn.
- Tên file thường là id_ed25519 hoặc id_rsa.
Public Key (Khóa công khai):
- File này bạn sẽ sao chép và đặt lên các server mà bạn muốn kết nối.
- Nó giống như ổ khóa bạn gắn trên cửa. Ai có chìa khóa (private key) tương ứng mới mở được.
- Tên file thường là id_ed25519.pub hoặc id_rsa.pub.

Lợi ích:

Bảo mật hơn: Khó bị tấn công brute-force (dò mật khẩu) hơn rất nhiều.
Tiện lợi hơn: Không cần nhập mật khẩu mỗi lần kết nối (nếu bạn không đặt passphrase cho key).

Phần B: Hướng Dẫn Tạo Cặp Khóa SSH

Quá trình này giống nhau cho mọi mục đích (cả chung và cho Git).

Bước 1: Mở Terminal (Dòng lệnh)

Trên macOS hoặc Linux: Mở ứng dụng Terminal.
Trên Windows: Mở Git Bash (được cài đặt cùng với Git for Windows) hoặc Windows Terminal với PowerShell/WSL. Khuyến khích dùng Git Bash vì nó có sẵn các công cụ cần thiết.

Bước 2: Chạy lệnh ssh-keygen

Trong terminal, gõ lệnh sau. Chúng ta sẽ dùng thuật toán Ed25519 vì nó hiện đại, an toàn và hiệu quả hơn RSA.

ssh-keygen -t ed25519 -C "[email protected]"

-t ed25519: Chỉ định loại khóa là Ed25519. Nếu bạn cần tương thích với các hệ thống rất cũ, có thể dùng rsa với -t rsa -b 4096.
-C "[email protected]": Thêm một “comment” vào cuối key. Đây là một thói quen tốt để nhận diện key này thuộc về ai hoặc dùng cho máy nào. Hãy thay bằng email thật của bạn (email bạn dùng cho GitHub/GitLab).

Bước 3: Trả lời các câu hỏi

Sau khi chạy lệnh trên, bạn sẽ được hỏi một vài câu:

Enter file in which to save the key (/home/user/.ssh/id_ed25519):
- Đây là nơi lưu cặp khóa của bạn. Đường dẫn mặc định (~/.ssh/id_ed25519) là tốt nhất.
- Chỉ cần nhấn Enter để chấp nhận mặc định.
Enter passphrase (empty for no passphrase):
- Đây là một lớp bảo mật bổ sung. Nếu bạn đặt passphrase, mỗi lần sử dụng key, bạn sẽ phải nhập passphrase này. Nó giống như mật khẩu cho chính chìa khóa của bạn.
- Khuyến nghị: Nên đặt một passphrase đủ mạnh để bảo vệ private key nếu máy tính của bạn bị xâm nhập.
- Nếu bạn muốn tiện lợi tối đa và chấp nhận rủi ro, có thể nhấn Enter để bỏ trống.
Enter same passphrase again:
- Nhập lại passphrase bạn vừa đặt. Nếu bỏ trống ở trên, cứ nhấn Enter.

Bước 4: Hoàn tất

Nếu thành công, bạn sẽ thấy một thông báo tương tự như sau:

Your identification has been saved in /home/user/.ssh/id_ed25519
Your public key has been saved in /home/user/.ssh/id_ed25519.pub
The key fingerprint is:
SHA256:someRandomCharacters [email protected]
The key's randomart image is:
+--[ED25519 256]--+
|        .o+=+.   |
|         o=o..   |
|        . ooo    |
|         o...    |
|        S. . .   |
|       . +.   .  |
|      . +..  . . |
|       =o+  . E .|
|      .=o+.  ... |
+----[SHA256]-----+

Bây giờ bạn đã có 2 file trong thư mục ~/.ssh:

id_ed25519: KHÓA RIÊNG TƯ (PRIVATE KEY) - Giữ bí mật!
id_ed25519.pub: KHÓA CÔNG KHAI (PUBLIC KEY) - Dùng để chia sẻ.

Phần C: Sử dụng SSH Key

I. Cho Kết Nối Server Chung (VPS, Máy chủ Linux…)

Mục tiêu: Đăng nhập vào server user@server_ip mà không cần mật khẩu.

Bước 1: Lấy nội dung Public Key

Mở terminal trên máy client của bạn và chạy lệnh sau để hiển thị nội dung khóa công khai:

cat ~/.ssh/id_ed25519.pub

Bạn sẽ thấy một chuỗi dài bắt đầu bằng ssh-ed25519... và kết thúc bằng email của bạn. Hãy sao chép toàn bộ chuỗi này.

Bước 2: Thêm Public Key vào Server

Có 2 cách:

Cách 1: Dùng ssh-copy-id (Dễ nhất & Khuyến khích)

Nếu máy client của bạn (Linux/macOS/Git Bash trên Windows) có lệnh ssh-copy-id, hãy dùng nó. Lệnh này sẽ tự động sao chép và cài đặt public key của bạn lên server.

ssh-copy-id user@server_ip

Thay user bằng username của bạn trên server.
Thay server_ip bằng địa chỉ IP hoặc domain của server.
Lệnh này sẽ hỏi mật khẩu của user trên server một lần cuối cùng để thực hiện việc sao chép.

Cách 2: Sao chép thủ công

Nếu không có ssh-copy-id, bạn làm như sau:

Đăng nhập vào server bằng mật khẩu như bình thường:
```
ssh user@server_ip
```
Trên server, chạy lệnh sau để mở (hoặc tạo) file authorized_keys:
```
nano ~/.ssh/authorized_keys
```
Dán nội dung public key bạn đã sao chép ở Bước 1 vào file này. Mỗi key nên nằm trên một dòng riêng.
Lưu lại và thoát (Trong nano: Ctrl+X, sau đó Y, rồi Enter).
Thiết lập quyền truy cập cho file và thư mục để đảm bảo an toàn:
```
chmod 700 ~/.ssh
chmod 600 ~/.ssh/authorized_keys
```

Bước 3: Kiểm tra kết nối

Thoát khỏi server và thử đăng nhập lại từ máy client:

ssh user@server_ip

Lần này, bạn sẽ được đăng nhập thẳng vào server mà không cần mật khẩu (hoặc chỉ cần nhập passphrase nếu bạn đã đặt).

II. Cho Kết Nối Git (GitHub, GitLab, Bitbucket…)

Mục tiêu: git push, git pull từ các dịch vụ Git mà không cần nhập username/password.

Bước 1: Lấy nội dung Public Key

Giống như trên, chạy lệnh này trên máy client để sao chép khóa công khai:

cat ~/.ssh/id_ed25519.pub

Copy toàn bộ output.

Bước 2: Thêm Public Key vào tài khoản Git của bạn (Ví dụ với GitHub)

Đăng nhập vào GitHub.
Click vào ảnh đại diện của bạn ở góc trên bên phải, chọn Settings.
Trong menu bên trái, chọn SSH and GPG keys.
Click vào nút New SSH key.
Title: Đặt một cái tên dễ nhận biết cho key này (ví dụ: “My Macbook Pro”, “Work PC”).
Key: Dán toàn bộ nội dung public key bạn đã sao chép ở Bước 1 vào đây.
Click Add SSH key.

Quá trình này tương tự cho GitLab và Bitbucket trong phần Settings của tài khoản.

Bước 3: Kiểm tra kết nối

Mở terminal trên máy client và chạy lệnh sau để xác thực với GitHub:

ssh -T [email protected]

Nếu kết nối lần đầu, bạn có thể thấy cảnh báo Are you sure you want to continue connecting (yes/no/[fingerprint])?. Gõ yes và nhấn Enter.
Nếu thành công, bạn sẽ nhận được thông báo: Hi username! You've successfully authenticated, but GitHub does not provide shell access. Như vậy là đã kết nối thành công!

Bước 4: Sử dụng Git với SSH

Khi bạn clone một repository, hãy đảm bảo bạn dùng URL dạng SSH, không phải HTTPS.

URL dạng HTTPS: https://github.com/username/repository.git
URL dạng SSH: [email protected]:username/repository.git

Nếu bạn đã clone bằng HTTPS, bạn có thể chuyển sang SSH bằng lệnh sau (chạy trong thư mục repo của bạn):

git remote set-url origin [email protected]:USERNAME/REPONAME.git

Từ giờ, mọi thao tác git push, git pull sẽ sử dụng SSH key của bạn để xác thực.

Chúc bạn thành công

Kaka Notes

Description about Blog Author